والقرض صنائع المعروف » رواج يافتن ربا باعث مىشود كه مردم سنت قرض دادن به يك‌ديگر را فراموش كنند ؛ « معروف » يعنى « قرض » ؛ اما آيا مگر قرض دادن واجب است ؟ تا فراموشى و ترك آن موجب حرمت معامله شود ؟ ! به نظر مىرسد اين جا منظور اصل قانون و جعل است ؛ يعنى : اگرچه قرض به خودى خود واجب نيست ؛ اما جعلش واجب است ؛ به بيان ديگر : مجعول ( قرض ) اگرچه امرى مستحبى است ، اما جعل آن ( از نظر لطف ) بر خدا لازم و واجب است ؛ قرض دادن به ديگران ، خود ، امر مستحبى است ، لكن آن چنان حائز اهميت است كه تقنين قانون قرض از راه لطف بر خدا - يا صحيح‌تر بگوئيم : صدور حكم از خدا - واجب و ضرورى است تا اين سنت حسنه در بين مردم متروك نگردد ؛ هرچند بنا به دلايلى خود قرض دادن را واجب نمىكنند . اگر گرفتن « ربا » حلال اعلام شود ، طبيعى است كه در برابر تقاضاى هر نيازمندى مىتوان مبلغى به عنوان سود مطالبه كرد . بنابراين رفته رفته اصل قانون قرض الحسنه مهجور خواهد ماند . شايد پيرامون استحباب مجعول و وجوب جعل ، آن چنان كه بايد ، بحث جامعى در كتاب‌ها